«Κλήρος αμέτοχος της προόδου». Από το 1821 έως σήμερα | ΦΛΕΚΚΑΣ, ΣΩΤΗΡΗΣ
Ο Κώστας Απέκας στο έργο του «Η αληθινή Ιστορία της Εκκλησίας, 1821-1853», τόμος Α , Αθήνα 1933, στη σελίδα 20, παραθέτει κείμενο του Κοραή σχετικά με την παιδεία του λαού από τον Κλήρο επί Τουρκοκρατίας: «Πατριάρχαι», γράφει, «προέτρεπον τους χριστιανούς να μη ενασχολούνται εις την Ελληνικήν Παιδείαν και εις την των Ευρωπαίων μωροσοφίαν ως εναντίας της χριστιανικής θρησκείας... Οι πλείστοι των σχολαρχούντων ήσαν ιερομόναχοι... θρήσκοι..., οίτινες επρέσβευον κυριώτερον της παιδεύσεως θεμέλιον είναι την θεοπαράδοτον νηστείαν, έλεγον δε την δεισιδαιμονίαν μυριάκις αιρετωτέραν της μετ? ελπίδων αγαθών ανεπιδείκτου ευσεβείας. Ουδέν επομένως θαυμαστόν, αν τα συναξάρια των αγίων υπελαμβάνοντο ασυγκρίτω τω λόγω ψυχωφελέστερα των απομνημονευμάτων του Ξενοφώντος...» Σχολιάζει ο Απέκας: «... ο χριστιανικός Κλήρος έφερνε χίλια δύο εμπόδια σε κάθε προσπάθεια μορφωμένων δασκάλων, που ζητούσαν να βάλουν στα σχολεία τις σπουδές των Φυσικών Επιστημών... δάσκαλοι-καλόγεροι κέντρο της διδασκαλίας τους είχαν τη γραφή, την ανάγνωση και το Ψαλτήρι.» |